Zastrzeżenie PESEL może nie zadziałać. Oto realny scenariusz
Jeśli masz jednoosobową działalność gospodarczą, to masz problem. Chodzi o niedawny wyciek danych z firmy MyDr i zastrzeżenie numeru PESEL.
Pod koniec lipca doszło do ogromnego wycieku danych z firmy MyDr. Chociaż minęło już kilka tygodni, to wciąż nie wiemy, jakie dokładnie informacje trafiły w ręce hakerów. Wiemy jedynie, że dotyczą one niemal 19 mln Polaków i wśród nich mogą znajdować się numery PESEL. Dlatego też wszyscy eksperci zalecali, aby je zastrzec. Problem pojawia się, gdy ktoś prowadzi działalność gospodarczą.
Zastrzeżenie PESEL a działalność gospodarcza
Okazuje się, że bank ma obowiązek sprawdzać zastrzeżenie numeru PESEL tylko w przypadku konsumentów. Tymczasem osoba prowadząca działalność gospodarczą w myśl przepisów konsumentem nie jest. Sytuację opisał między innymi portal zero.pl. Postanowiliśmy zweryfikować to u źródła, czyli w bankach oraz Ministerstwie Cyfryzacji. Odpowiedzi nas zaskoczyły.
Obowiązek weryfikacji zastrzeżenia numeru PESEL nie dotyczy relacji banku z klientem prowadzącym działalność gospodarczą w formie jednoosobowej działalności gospodarczej. Przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, działając w związku z prowadzoną działalnością, nie posiada statusu konsumenta w rozumieniu obowiązujących przepisów. Regulacje dotyczące obowiązkowego badania zastrzeżenia numeru PESEL zostały natomiast wprowadzone przede wszystkim w celu ochrony osób fizycznych występujących jako konsumenci przed skutkami kradzieży tożsamości i nieuprawnionego wykorzystania ich danych. Oznacza to, że w przypadku czynności wykonywanych przez osobę prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą w związku z jej działalnością gospodarczą, brak jest podstaw prawnych do stosowania wymogu weryfikacji zastrzeżenia numeru PESEL analogicznie jak w relacji z konsumentem.
Podobne stanowisko przedstawiło Ministerstwo Cyfryzacji.
Obowiązek weryfikacji zastrzeżenia numeru PESEL przed zawarciem określonego rodzaju umów dotyczy konsumentów. W przypadku klientów będących przedsiębiorcami, którzy chcą zrealizować czynność bankową w ramach prowadzonej działalności gospodarczej bank nie ma obowiązku weryfikacji czy PESEL jest zastrzeżony, ale może to uczynić na zasadzie dobrowolności.
W związku z tym osoby prowadzące działalność gospodarczą mają podwójny problem związany z wyciekiem danych z MyDr. W ich przypadku samo zastrzeżenie numeru PESEL może nie wystarczyć, aby uchronić się przed oszustami, którzy chcieliby wziąć na nich kredyt czy kupić kartę SIM.